Τρίτη, 17 Δεκεμβρίου 2013

Στρατιωτικά Εργοστάσια του Ελληνικού Στρατού


Όταν η αποτελεσματικότητα συνδυάζεται με την εφευρετικότητα

Οι τελευταίες ασκήσεις των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων (ΕΕΔ), με αποκορύφωμα την ΤΑΜΣ «Παρμενίων» και την πρόσφατη νυχτερινή ΤΑΜΣ «Νυχτερινή Αστραπή 2013» στον Έβρο, απέδειξαν ότι,... παρά τα τέσσερα χρόνια συνεχόμενων περικοπών του αμυντικού προϋπολογισμού, ο οποίος μειώθηκε σε σχέση με το 2009 κατά 47,3% (από 6,574 δις ευρώ στα 3,112 δις ευρώ το 2014), η μαχητική ικανότητά του διατηρείται χάρη στις μεγάλες προσπάθειες και θυσίες των στελεχών του. Αυτό όμως που δεν είναι τόσο γνωστό είναι η υπέρμετρη προσπάθεια που καταβάλλεται από τα στελέχη των ΕΕΔ να διατηρήσουν το υπάρχον στρατιωτικό υλικό σε λειτουργία μετά τις δραστικές περικοπές που εφαρμόστηκαν στα λειτουργικά και στα έξοδα συντήρησης του υλικού των Ενόπλων Δυνάμεων. Αυτό το πραγματικά τιτάνιο έργο, με τους περιορισμένους πόρους καλούνται να φέρουν σε πέρας στον Ελληνικό Στρατό (ΕΣ) οκτώ συνολικά στρατιωτικά εργοστάσια τα οποία συντηρούν, επισκευάζουν, ανακατασκευάζουν, υποστηρίζουν και βρίσκουν λύσεις για τη βέλτιστη αξιοποίηση των οπλικών συστημάτων και του λοιπού υλικού των ΕΕΔ.

Η ιστορία των οκτώ εργοστασίων του Ελληνικού Στρατού ξεκινά μετά το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, με την ίδρυση της πρώτης μονάδος που ήταν το 301 Εργοστάσιο Βάσης στους Αγίους Αναργύρους Αττικής. Σταδιακά, μέχρι και το 1974, ιδρύθηκαν επτά ακόμη εργοστάσια τα οποία ανήκουν στη Διοίκηση Στρατιωτικών Εργοστασίων (ΔΙΣΕ), οι 2.600 εργαζόμενοι των οποίων προσφέρουν αδιάκοπα πολύτιμες υπηρεσίες στον Ελληνικό Στρατό. Οι εργοστασιακές αυτές μονάδες αποτελούν τον πυρήνα του μηχανισμού υποστήριξης και διατήρησης της μαχητικής ικανότητας του ΕΣ, αφού χάρη στην υποδομή και στο ανθρώπινο δυναμικό που διαθέτουν μπορούν να καλύψουν τις διαρκείς ανάγκες του Στρατού για τη συντήρηση, την επισκευή, την ανακατασκευή - κατασκευή στρατιωτικού υλικού, την εκπαίδευση προσωπικού, τον εκσυγχρονισμό μηχανολογικού εξοπλισμού, καθώς και την εκπόνηση μελετών αλλά και την παρακολούθηση των τεχνολογικών εξελίξεων.

Τα επιτεύγματα των εργοστασίων - Ανακατασκευές και συντήρηση υλικού

Ακολουθώντας τη βασική αρχή «αναπτύσσουμε και υλοποιούμε αυτά που μπορούμε με τα μέσα και τους πόρους που διαθέτουμε», το προσωπικό των εργοστασίων κατάφερε να φέρει σε πέρας σειρά προγραμμάτων, τα οποία συμβάλλουν στην καθημερινή εύρυθμη λειτουργία του ΕΣ και στην κάλυψη των αναγκών του εν μέσω χαλεπών καιρών.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της εργοστασιακής ανακατασκευής του αυτοκινούμενου πυροβόλου Μ-109 των 155/39 χλστ. στο 301 ΕΒ, στην οποία συμπεριλαμβάνεται η ανακατασκευή και δοκιμή του πυροβόλου και της κάννης Μ-185 (155/39) του συστήματος. Στο 301 ΕΒ πραγματοποιήθηκε επίσης η εγκατάσταση στα τεθωρακισμένα οχήματα Μ-577Α1G και στα οχήματα διοίκησης 4x4 Μ-240GD του τακτικού Συστήματος Διοίκησης και Ελέγχου «Ηνίοχος».

Στο ίδιο πνεύμα, της ανακατασκευής δηλαδή τροχαίου υλικού, κινήθηκε και η προσπάθεια του 303 ΠΕΒ να διατηρήσει σε υπηρεσία για αρκετά ακόμη χρονιά τα γερανοφόρα οχήματα 6x6 Μ-62/Μ-543, τα οποία κατασκευάστηκαν πριν από πενήντα χρόνια εγκαθιστώντας ένα νέο συγκρότημα γερανού και ένα νέο σύστημα σταθεροποίησης του οχήματος. Ανάλογες είναι οι δυνατότητες και του 307 ΤΣΥΑΥ, το οποίο πρόσφατα παρέδωσε έγκαιρα και με χαμηλό κόστος στο Πολεμικό Ναυτικό το πρώτο ελικόπτερο ανθυποβρυχιακού πολέμου ΑΒ-212ASW μετά την ολοκλήρωση των εργασιών συντήρησης του σε εργοστασιακό επίπεδο.

Όμως και στον τομέα των εκσυγχρονισμών στρατιωτικού υλικού τα εργοστάσια του ΕΣ συμμετείχαν άμεσα και ουσιαστικά. Χαρακτηριστικό είναι το πρόγραμμα ανακατασκευής και αναβάθμισης των δυνατοτήτων 396 αρμάτων μάχης τύπου Μ-48Α5, το οποίο υλοποιήθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1990 από το 304 ΠΕΒ. Το συγκεκριμένο πρόγραμμα περιελάμβανε την πλήρη ανακατασκευή του άρματος την εκτέλεση μηχανουργικών εργασιών για την εγκατάσταση του νέου σπονδυλωτού Συστήματος Ελέγχου Πυρός (ΣΕΠ) MOLF της γερμανικής εταιρείας ATLAS ΕLΕΚΤRΟΝΙΚ, την εγκατάσταση του ηλεκτροϋδραυλικού συστήματος και των ηλεκτρονικών μονάδων των ΣΕΠ, την πραγματοποίηση λειτουργικών ελέγχων, τον έλεγχο σε στίβο δοκιμών του συστήματος σταθεροποίησης πυροβόλου και την εκτέλεση βολών αποδοχής.

Μερικά χρόνια αργότερα το ίδιο εργοστάσιο υλοποίησε την εργοστασιακή αξιοποίηση των Leopard 2Α4 που παρέλαβε ο ΕΣ από τα γερμανικά αποθέματα. Οι εργασίες περιελάμβαναν όχι μόνο την αντικατάσταση όλων των φθαρμένων συγκροτημάτων και απαρτιών των αρμάτων με νέα, αλλά και την ενσωμάτωση στα ελληνικά Leopard 2Α4 των τροποποιήσεων που υιοθέτησε ο Γερμανικός Στρατός στα άρματα που διατηρούσε μέχρι πριν από μερικά χρόνια σε υπηρεσία.

Καινοτόμες λύσεις υψηλής αποτελεσματικότητας

Εκτός από τις παραπάνω εργασίες τα εργοστάσια του ΕΣ πέτυχαν να αξιοποιήσουν τμήμα του υπάρχοντος στρατιωτικού υλικού με στόχο την επαύξηση της αποτελεσματικότητας των διαθέσιμων μέσων, καλύπτοντας σημαντικές ανάγκες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτών των προσπαθειών είναι η αντικατάσταση του πυροβόλου των 120/44 χλστ. ενός Leopard 2Α4 με ένα πυροβόλο των 105 χλστ, ώστε τα πληρώματα των Leopard 2Α4 να επιτυγχάνουν ρεαλιστική εκπαίδευση με χαμηλό κόστος, λόγω των γνωστών καθυστερήσεων στην αγορά των πυρομαχικών των 120 χλστ. για τα συγκεκριμένα άρματα. Δεδομένου ότι υπάρχει μεγάλο απόθεμα πυρομαχικών των 105 χλστ., οι μηχανικοί του 304 ΠΕΒ τροποποίησαν ένα άρμα μάχης εγκαθιστώντας το σωλήνα ενός πυροβόλου των 105 χλστ. στον πυγαίο του πυροβόλου των 120 χλστ. Η προσπάθεια στέφθηκε με επιτυχία και αριθμός Leopard 2Α4 θα υποστεί τη μετατροπή αυτή. Αξίζει να σημειωθεί ότι, εφόσον απαιτηθεί τα άρματα που έχουν εξοπλιστεί με την κάννη των 105 χλστ. μπορούν να αποκτήσουν ξανά την παλαιότερη κάννη των 120 χλστ. με χαμηλό κόστος. (Πηγή: Στρατιωτική Ισορροπία & Γεωπολιτική, τ. 12, σελ. 58-63).

Μια ακόμη σημαντική σε επιχειρησιακή αξία πρωτοβουλία ήταν, δε, η αναβάθμιση των αναδιπλουμένων γεφυρών των γεφυροφόρων αρμάτων Leopard 1 Bibber από κλάση 50 τόνων σε κλάση 70 τόνων, πράγμα που επιτρέπει στα Leopard 2ΗΕLL να χρησιμοποιούν τις συγκεκριμένες γέφυρες με ασφάλεια. Οι εν λόγω γέφυρες πριν από την αναβάθμισή τους μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν από άρματα μάχης με μέγιστο βάρος 50 τόνους. Χάρη στις εργασίες που πραγματοποίησαν οι μηχανικοί του 304 ΠΕΒ, δέκα γεφυροφόρα άρματα Leopard 1 Bibber μπορούν να αξιοποιηθούν πλέον και από τις μονάδες που είναι εξοπλισμένες με άρματα μάχης Leopard 2Α4/2ΗΕLL, εξοικονομώντας σημαντικούς πόρους σε σχέση με την αγορά από το εξωτερικό νέων οχημάτων.

Όμως οι πρωτοποριακές προσπάθειες των εργοστάσιων του ΕΣ δεν σταματούν εδώ. Τρεις προσπάθειες για την αύξηση της μαχητικής ικανότητας του ΤΟΜΠ Μ-113 και του ΤΟΜΑ ΒΜΡ-1Ρ Ost υλοποιήθηκαν πρόσφατα από το 308 ΠΕΒ στη Θεσσαλονίκη και αυτή την περίοδο πραγματοποιούνται οι σχετικές δοκιμές. Πρόκειται για την εγκατάσταση ενός πυροβόλου gatling των 20 X 102 χλστ. τύπου Μ-61Α1 Vulcan σε όχημα Μ-113, ενώ ένα δίδυμο πυροβόλο των 23 χλστ. Ζu-23-2 τοποθετήθηκε σε ένα όχημα ΒΜΡ-1Ρ Ost και σε ένα Μ-113. Το πρώτο σύστημα είναι τηλεχειριζόμενο, δεν διαθέτει ακόμα σταθεροποίηση και ΣΕΠ και θεωρείται ιδανικό για την αντιμετώπιση ταχυπλόων αποβατικών σκαφών, χαμηλά ιπτάμενων ελικοπτέρων και ομάδων Πεζικού. Η ταχυβολία του πυροβόλου (6.000 βλήματα το λεπτό), η διασπορά των βλημάτων και η μεγάλη χωρητικότητα του τυμπάνου αποθήκευσης των πυρομαχικών του Μ-61Α1 Vulcan (1.200 βλήματα) καθιστούν το όπλο αυτό ένα χρήσιμο και χαμηλού κόστους εργαλείο για την κάλυψη των αντι-αποβατικών αναγκών των νησιών.

Συμπεράσματα

Τα παραπάνω αποτελούν μέρος μόνο των δραστηριοτήτων των οκτώ εργοστασίων του Ελληνικού Στρατού, αφού, εκτός από τα μεγάλα και σημαντικά προγράμματα που αναφέρθηκαν ήδη, το προσωπικό των εργοστασίων υλοποιεί καθημερινά εκατοντάδες άλλες εργασίες που συμβάλλουν στην ομαλή και αποτελεσματική λειτουργία του ΕΣ. Τόσο το 700 ΣΕ όσο και το 691 ΒΕΒ, καθώς και το 306 ΕΒΤ καλύπτουν άμεσες και βασικές ανάγκες του ΕΣ, επιτρέποντας στην ηγεσία του να σχεδιάζει τις καθημερινές αποστολές των μονάδων αλλά και την αμυντική θωράκιση της χώρας, βασιζόμενη στο γεγονός ότι τα εργοστάσια αυτά, όπως και οι άνθρωποι που δουλεύουν σε αυτά, μπορούν ανά πάσα στιγμή με ειδοποίηση μερικών ωρών να καλύψουν τις επείγουσες ανάγκες του ΕΣ. Είτε πρόκειται για μια κρίση στο Αιγαίο είτε πρόκειται για πόλεμο, τα συγκεκριμένα εργοστάσια μπορούν μέσα σε ελάχιστο χρόνο να στηρίζουν τη λειτουργία του ΕΣ. Όσο υπερβολικό κι αν ακούγεται, η παραπάνω παράμετρος μπορεί να κρίνει το αποτέλεσμα μιας κρίσης ή ενός πολέμου. Τα οκτώ αυτά εργοστάσια δεν χαρακτηρίζονται τυχαία ως «οι εκατόγχειρες του Ελληνικού Στρατού».

(ΕΠΙΚΑΙΡΑ 05/12-11/12/2013 – ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΣΙΜΠΟΥΚΗΣ)

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου